İzmir’in Ödemiş ilçesindeki Lübbey Mahallesi, göçler nedeniyle yalnızca birkaç ailenin kaldığı terk edilmiş yapısıyla “hayalet köy” olarak anılmakta. Ancak bu durum, yapılan yeni düzenlemelerle değişmeye hazırlanıyor. Mahallenin geçmişi, Helenistik döneme kadar uzanıyor ve Ödemiş ilçesine yaklaşık 10 kilometre mesafede yer alıyor. Doğası ile dikkat çeken Lübbey, Osmanlı döneminden kalma taş, kerpiç ve çamur sıvasından oluşan evleriyle de öne çıkıyor.
Bu özel mahallenin, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından kentsel SİT alanı olarak ilan edilmiş olması, koruma altına alınan 44 sivil mimari örneği ve 4 anıtsal yapı ile daha da anlam kazanmaktadır. Ancak günümüzde mahallede yalnızca 3 evde yaşam sürmekte; diğerleri ise boş ve terkedilmiş durumda.
Lübbey’deki boş evler, sunmuş olduğu sessiz günlük yaşam ile “hayalet” köy olarak adlandırılmasına yol açtı. Ancak yapılacak bakım ve restorasyon çalışmaları sayesinde burası yeniden canlanacak. İzmir Valisi Süleyman Elban, bölgede yaptığı incelemeler sırasında Lübbey’in Efeler Yolu kültür rotasına eklenmesiyle birlikte hareketlilik kazandığını ve kendisinin de bu yürüyüşlere ikinci kez katıldığını belirtti. Elban, buranın tarihi ve doğal dokusuyla oldukça özel bir yer olduğunu vurguladı ve tarihi caminin restorasyon çalışmalarında sona yaklaşıldığını ifade etti.
Elban, tarihi yapıların ayağa kaldırılması için gerekli çalışmaların sürdüğünü ve bu eksikliklerin tamamlanmasıyla bölgenin cazibe merkezi haline geleceğini söyledi. Mahallenin terk edilme sürecinin ardında yatan gerçek nedenlere de değinen Elban, göçün altyapı eksikliklerinden dolayı gerçekleştiğini belirtti. Elektrik ve suyun mahalleden önce yakın bir yaylaya geldiğini, bunun sonucunda mahalle sakinlerinin oraya taşındığını ifade etti.
Elban, terk edilmiş evlerin kendi hallerine bırakılmasının yıkımlarına neden olduğunu dile getirerek, “Burayla alakalı sonra farklı hikayeler uyduruluyor. ‘Perili köy, şöyle hikayesi var, böyle hikayesi var’ gibi spekülasyonlar var,” dedi. Ancak şimdi bu gerekçelerin ortadan kaldırıldığını, elektrik ve sağlıklı şebeke sisteminin geri döndüğünü vurguladı. Restorasyon projeleri ile birlikte, Lübbey’in yeniden cazibe merkezi olacağına dair umutlar artıyor.
Lübbey bölgesinde belgesel ve film çekimlerinin yapıldığına değinen Elban, kahramanlık destanını anlatan bir kitabın yazılması için akademisyenlerin çalışmalarını sürdürdüğünü de ekledi. Ödemiş Belediye Başkan Yardımcısı Muhittin Cumhur Şener’in açıklamalarına göre ise Lübbey, milli mücadele döneminde işgalcilere karşı direnen efelere ev sahipliği yapmış olması bakımından ayrı bir önem taşıyor.
Şener, mahalledeki caminin restorasyon çalışmalarının devam ettiğini belirtirken, bu yapının tescilli bir kültür varlığı olduğunu ve mimari özelliklerinin oldukça güzel olduğunu açıkladı. Ayrıca bölgede, yaklaşık 100 evin çoğunun metruk durumda olduğunu, 4 evde restorasyon çalışmalarının sürdüğünü, 2 evde ise devam eden inşaatlar bulunduğunu sözlerine ekleyerek, bu restorasyonların 1-2 ay içinde tamamlanacağını ifade etti.
