İzmir Büyükşehir Belediyesi, depremlere ve afetlere karşı Türkiye’nin en kapsamlı bilimsel hazırlık projelerinden birini yürütmektedir. Bu proje kapsamında, kentin yapı stoku detaylı bir şekilde taranmış, fay hatları kazılmış ve tsunami senaryoları oluşturulmuştur. Bu çabalar, sadece depremde meydana gelebilecek hasarları azaltmayı değil; aynı zamanda kentin yaşam kalitesini artırmayı, doğayla uyumlu ve uzun vadede sürdürülebilir bir kent modeli oluşturmayı hedeflemektedir.
![]()
Yapı stoku çalışmaları çerçevesinde Bayraklı ve Bornova bölgelerinde toplam 96 bin bina üzerinde ön inceleme gerçekleştirilmiştir. Karşıyaka’da ise 22 bin 500 bina incelenmiş ve bunun saha aşaması tamamlanmıştır. Bornova’da tamamlanan mikrobölgeleme çalışmaları sonrasında, Karşıyaka’da zemin etütleri ilerlemektedir. “İzmir Depremsellik ve Tsunami Araştırması” projesi kapsamında ise kentin kıyı kesimlerine yönelik tsunami risk haritaları oluşturulmaktadır. Yapı envanteri, depremsellik ve tsunami araştırmalarıyla zemin çalışmalarının bir arada yürütüldüğü bu projeler, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin oluşturduğu Deprem Master Planı için önemli veriler sunacaktır.
Bu bağlamda, İzmir Büyükşehir Belediyesi Afet İşleri Dairesi Başkanlığı, Karşıyaka’da başlatmış olduğu yapı stoku çalışmalarının saha aşamasını tamamlayarak, inşaat mühendislerinden oluşan uzman ekibiyle 27 mahalledeki 22 bin 500 yapıyı incelemiştir. Çalışmalarda kullanılan iki aşamalı yöntemle, detaylı analiz gerektiren binalar belirlenmiştir. İlgili şube müdürlüğünde görevli yüksek inşaat mühendisi Rana Şenkaya, bu çalışmaların amacının yapıların deprem altındaki davranışlarını tespit etmek olduğunu, böylelikle kentsel dönüşüm ve şehir planlaması için önemli veriler sağlanacağını belirtmiştir.
İzmir Büyükşehir Belediyesi, sağlıklı kentler için yer altı zemin etüt çalışmalarına da devam etmektedir. Bornova’daki mikrobölgeleme çalışmaları tamamlandıktan sonra, Karşıyaka’da 2 bin hektarlık alanda sondaj çalışmaları sürdürülmektedir. Bu projede toplam 120 sondaj kuyusu açılması planlanmakta olup, şu ana kadar 60 kuyu tamamlanmıştır. Sondaj çalışmaları, 30 metre ile 300 metre arasında değişen derinliklerde gerçekleştirilmekte ve zemin örnekleri Ege Şehir Laboratuvarı’na analiz için gönderilmektedir.
Jeoloji mühendisi Kıvanç Sözen, sondajların zemin türüne göre farklı derinliklerde yapıldığını ifade ederek, alüvyon zeminlerde 200 metreye kadar, kayalık zeminlerde ise 300 metreye kadar karelajlar oluşturduklarını belirtmiştir. Ayrıca, Karşıyaka’daki dört farklı noktada yürütülen çalışmaların verilerinin, sadece afet risklerinin belirlenmesinde değil; aynı zamanda yapılaşma kararları ve kentsel dönüşüm süreçlerinde de önemli bir temel oluşturacağını vurgulamıştır.
Türkiye’nin bu kapsamda yürütülen ciddi çalışmaları, uluslararası iş birliği ile de desteklenmektedir. İzmir Büyükşehir Belediyesi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi ve İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü iş birliğiyle “İzmir Depremsellik ve Tsunami Araştırması” kapsamında tsunami risk haritaları oluşturmuştur. Yaklaşık 30 bin senaryonun değerlendirmesi ile 600 kilometrelik kıyı şeridi boyunca “Olasılıksal Tsunami Baskın Haritaları” hazırlanmış, ayrıca Seferihisar ilçesinin UNESCO destekli CosastWAVE Projesi çerçevesinde dünya çapında sertifikalandırılması amacıyla başvuru yapılmıştır.
İzmir’in 30 ilçesini kapsayan bir heyelan envanteri çalışmasıyla mevcut ve potansiyel risk alanları Coğrafi Bilgi Sistemi (CBS) ortamında haritalanmıştır. Elde edilen veriler, kentsel planlama ve afet risk azaltma çalışmalarına temel oluşturacak, kritik alanlarda mühendislik önlemlerin alınması için teknik çalışmalar başlatılacaktır. Öte yandan, İz
