İzmir’de yaşayan lise öğrencileri, endemik bir tür olan deniz çayırı tohumlarının potansiyelini araştırmak amacıyla “Umut Tohumu Projesi”ni hayata geçirdi. Bu proje, Karaburun’un kırsal Eğlenhoca Mahallesi’nde bulunan deniz çayırı tohumlarını inceleyerek, dünyada giderek artan su kıtlığına karşı alternatif bir gıda kaynağı sunmayı hedefliyor. Öğrenciler, deniz çayırı tohumlarının ununu kullanarak yaptıkları ekmeklerin tadına da baktılar.
Sürdürülebilir Kalkınma Gençlik Liderleri Eğitim Programı (SÜGEP) üyesi olan bu lise öğrencileri, buğday, arpa ve mısır gibi tahıl ürünlerinin üretimindeki azalmaya karşı harekete geçti. Özellikle mayıs ve haziran aylarında Karaburun kıyılarına vuran deniz çayırı tohumlarının alternatif bir gıda kaynağı olabileceğine inandıklarını belirttiler. Proje kapsamında yapılan saha çalışmaları sonucunda, bu tohumlardan elde edilen un ile hazırlanan ekmeğin tadımı gerçekleştirildi.
SÜGEP Akademi Başkanı Mehmet Umut Dilsiz, Türkiye İstatistik Kurumu verilerine dayanarak, tahıl üretiminde yaşanan düşüşün nedeninin kuraklık olduğunu ifade etti. Dilsiz, deniz çayırlarının karbon tutucu özellikleri olduğunu ve ekosistem açısından önemli bir rol oynadığını dile getirdi. Ayrıca, mayıs-haziran aylarında kıyıya vuran tohumların sürdürülebilir bir şekilde değerlendirilebileceğine dikkat çekerek, devlet politikalarının geliştirilmesi ve yerel yönetimlerin kaynak ayırmasının gerekliliğine vurgu yaptı. Dilsiz, “Deniz çayırları, ekosisteme katkı sağlarken, aynı zamanda insanlara gıda da sunacak,” dedi.
Eğlenhoca Mahallesi’nden Halise Derya (54), deniz çayırı tohumlarının geçmişte de kullanıldığını belirterek, gençlere bu bilgileri aktarmak için bir araya geldiklerini ifade etti. Derya, gençlerin kırsal yaşamı, toprağı ve denizi tanıması gerektiğini vurguladı. “Kuraklık, savaşlar ve iklim krizi gibi tehditlerle gençlerimizin, su ve gıda kaynaklarını etkin bir şekilde kullanmayı öğrenmesi önemli,” dedi. Ayrıca, deniz çayırlarının korunmasına yönelik de mesajlar verdi.
Onuncu sınıf öğrencisi Utku Baysa (15), su ve besin kıtlığının arttığı günümüzde, deniz çayırı tohumlarının ununun besin üretiminde kullanılabileceğini belirtti. Projenin, iklim krizi ve diğer küresel sorunlara çözüm bulmayı amaçladığını ifade eden 11’inci sınıf öğrencisi Erdem Çınar Dikbaş (17), yapılan literatür araştırmaları sonucunda deniz çayırından ekmek yapmanın mümkün olduğunu gördüklerini kaydetti. Bu durumun, alternatif tarım kaynağı oluşturabileceğine inandıklarını vurguladı.
Ela Kuyumcuoğlu (16) ise, bu projenin mevcut bir endemik türle ilgili olduğunu belirterek, deniz çayırının hem protein hem de yağ ve tahıl bakımından zengin bir ürün olduğunu söyledi. Bu türün daha çok tanınması için çalıştıklarını ifade eden Kuyumcuoğlu, “Deniz çayırları, İzmir çevresinde su kıtlığına karşı önemli bir alternatif olabilir,” dedi.
Ela Gümüş (16) de, “Umut Tohumları” projesi ile deniz çayırı tohumlarından alternatif bir ürün çıkardıklarını belirtti. Bu tohumların sadece ekmek yapımında değil, balla karıştırılarak besleyici bir ek gıda haline de dönüştürülebileceğini ifade etti. Gümüş, iklim krizinin önemine vurgu yaparak, “Geçmişte de kullanılan bu tohumu günümüze taşımayı kendimize görev edindik,” diyerek projeye olan inançlarını aktardı.
